Sau một năm thực hiện sáp nhập đơn vị #hành chính cấp xã, nhiều địa phương tại #Thanh Hóa đang đối mặt với bài toán #phát triển kinh tế - xã hội. Dù chủ trương sáp nhập được đánh giá là đúng đắn, giúp tinh gọn bộ máy, nhưng thực tế vận hành cho thấy không ít xã vẫn loay hoay tìm hướng đi mới.
Điển hình như xã Tống Sơn, được thành lập từ việc sáp nhập thị trấn Hà Lĩnh và ba xã Hà Tiến, Hà Tân, Hà Sơn. Với diện tích gần 70 km² và dân số gần 28.000 người, xã có quy mô lớn nhưng phần lớn diện tích là đất nông nghiệp, đất rừng hoặc đã #quy hoạch ổn định, khiến dư địa phát triển hạn chế. Bộ máy chính quyền phải làm việc tại nhiều trụ sở cũ, cách xa nhau, gây khó khăn trong điều hành và giải quyết thủ tục cho người dân.
Theo lãnh đạo các xã, doanh nghiệp thường ưu tiên những địa bàn có hạ tầng đồng bộ, quỹ đất lớn, giao thông thuận lợi. Trong khi đó, nhiều xã sau sáp nhập vẫn bị chia cắt bởi địa hình, thiếu các tuyến giao thông chiến lược. “Nếu chỉ mở rộng địa giới hành chính mà chưa tạo ra không gian phát triển mới thì hiệu quả sáp nhập chưa được phát huy”, một lãnh đạo xã chia sẻ.
Trước thực trạng này, nhiều bí thư xã tại #Thanh Hóa mong muốn tiếp tục sáp nhập để tạo ra các đơn vị hành chính đủ lớn, có không gian kinh tế thống nhất. Ông Lê Văn Dậu, Bí thư Đảng ủy xã Hà Trung, cho rằng việc sắp xếp lại là cần thiết để giải quyết bài toán quy hoạch và hình thành quỹ đất tập trung. “Khi quy mô đủ lớn, địa phương sẽ thuận lợi hơn trong thu hút #đầu tư quy mô lớn”, ông nói.
Ông Nguyễn Xuân Dũng, Bí thư Đảng ủy xã Tống Sơn, nhấn mạnh vai trò của việc mở rộng không gian phát triển. Theo ông, các nhà đầu tư hiện nay ưu tiên những địa bàn có quỹ đất lớn, hạ tầng đồng bộ, giao thông thuận lợi và thủ tục hành chính thống nhất. “Một khu công nghiệp hay trung tâm logistics muốn hiệu quả phải có diện tích đủ lớn. Nếu địa giới hành chính bị chia nhỏ, quy hoạch sẽ thiếu liên kết”, ông Dũng phân tích.
Theo báo cáo sơ kết một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, #Thanh Hóa hiện vẫn là địa phương có số lượng đơn vị hành chính cấp xã nhiều thứ hai cả nước. Nhiều xã có quy mô nhỏ, nguồn lực phân tán, ảnh hưởng đến quy hoạch và thu hút đầu tư. Vì vậy, tỉnh đã kiến nghị Trung ương cho phép tiếp tục sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã.
Tại hội nghị toàn quốc ngày 1/7, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà cũng đề nghị các địa phương rà soát, đánh giá tổng thể không gian phát triển sau sắp xếp, hướng tới hình thành các đơn vị hành chính cấp xã đặc biệt hoặc đặc khu kinh tế cấp xã, mang tính hạt nhân, cực tăng trưởng. Bà cũng lưu ý xử lý các địa bàn bị chia cắt quá nhỏ về không gian đô thị, khu công nghiệp.
Như vậy, việc tiếp tục #sáp nhập xã, phường không chỉ là mong muốn của các bí thư xã tại #Thanh Hóa mà còn phù hợp với định hướng chung của Trung ương. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra những không gian phát triển liền mạch, đủ sức thu hút đầu tư lớn, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội.
Bên cạnh đó, các chuyên gia cho rằng, để việc sáp nhập thực sự hiệu quả, cần đi kèm với các chính sách hỗ trợ đầu tư hạ tầng, quy hoạch tổng thể và đào tạo cán bộ. Chỉ có như vậy, các xã mới có thể phát huy tối đa lợi thế sau sáp nhập, tránh tình trạng “xã lớn” nhưng vẫn kém phát triển.
Thực tế cho thấy, việc sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã là một bước đi quan trọng trong cải cách hành chính, nhưng để thành công, cần có sự đồng bộ về quy hoạch, hạ tầng và nguồn lực. Các bí thư xã ở #Thanh Hóa hy vọng rằng, với sự ủng hộ của Trung ương, những khó khăn hiện tại sẽ sớm được tháo gỡ, mở ra một giai đoạn phát triển mới cho địa phương.
