Bộ trưởng Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Đình Khang sáng nay cùng đoàn công tác làm việc với UBND tỉnh Khánh Hòa về việc kiểm tra, đánh giá kết quả thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn 2021-2025.
Tham dự có Phó chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Quàng Văn Hương, lãnh đạo các bộ, ngành. Về phía Khánh Hòa có 2 Phó chủ tịch UBND tỉnh: Nguyễn Việt Hùng và Nguyễn Thanh Hà; Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo Chamaléa Thị Thủy...
Khánh Hòa hiện có 34 DTTS với hơn 266.000 người, chiếm gần 12% dân số. 28 xã, phường và 224 thôn thuộc vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Đến cuối năm 2025, Khánh Hòa còn 5.169 hộ nghèo, chiếm 0,92% tổng số hộ dân. Trong đó, 3.095 hộ nghèo là đồng bào DTTS.
Giai đoạn 2021-2025, Khánh Hòa hoàn thành và vượt hầu hết mục tiêu theo Nghị quyết 88 của Quốc hội. Thu nhập bình quân của đồng bào DTTS tăng 2,14 lần so với năm 2020, đạt khoảng 34 triệu đồng/người/năm. Tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào DTTS giảm bình quân 6% mỗi năm.
Hạ tầng thiết yếu vùng đồng bào DTTS tiếp tục được đầu tư. Đến nay, 100% xã có đường ô tô đến trung tâm được nhựa hóa hoặc bê tông hóa; trường học, trạm y tế được xây dựng kiên cố; 100% hộ nghèo DTTS được hỗ trợ xây dựng nhà ở.
Ngoài ra, 99,94% hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia hoặc nguồn điện phù hợp; 99,66% đồng bào được sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh.
Tuy nhiên, tỉnh nhìn nhận hạ tầng kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi vẫn còn thiếu, chưa tạo động lực phát triển. Đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn, tiềm năng từng vùng chưa được phát huy, khả năng tiếp cận dịch vụ công và tiện ích xã hội còn hạn chế.
Đối với Chương trình mục tiêu quốc gia 417 giai đoạn 2026-2030, Khánh Hòa dự kiến đầu tư 14 công trình điện nông thôn, 44 công trình cấp nước sinh hoạt tập trung, 548 công trình giao thông; hỗ trợ nhà ở, đất ở cho 1.200 hộ dân; bố trí dân cư, phòng chống sạt lở.
Tổng kinh phí dự kiến gần 4.100 tỷ đồng. Tỉnh cũng đặt mục tiêu giải ngân 100% nguồn vốn chương trình giai đoạn 2021-2025 được kéo dài sang năm nay.
Tại buổi làm việc, UBND tỉnh kiến nghị Bộ Dân tộc và Tôn giáo tổng hợp, báo cáo Chính phủ sớm hoàn thiện cơ chế ưu đãi về đất đai, tín dụng, hỗ trợ đầu tư để thu hút doanh nghiệp vào vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Tỉnh cũng đề xuất bổ sung vốn đầu tư hạ tầng thiết yếu, ban hành quy định về mức hỗ trợ đất ở, nhà ở và hoàn thiện các văn bản hướng dẫn để địa phương triển khai.
Tập trung khắc phục các chỉ tiêu còn thấp
Phát biểu kết luận, Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang đánh giá cao sự chủ động của Khánh Hòa trong lãnh đạo, chỉ đạo triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia. Tỉnh Khánh Hòa đã kịp thời ban hành kế hoạch, phân công nhiệm vụ cụ thể, bố trí đủ vốn đối ứng và đạt nhiều kết quả tích cực trong giảm nghèo, phát triển hạ tầng, nâng cao đời sống đồng bào dân tộc thiểu số.
Tuy nhiên, ông đề nghị Khánh Hòa tập trung khắc phục những chỉ tiêu còn thấp, nhất là tỷ lệ xã, thôn thoát khỏi diện đặc biệt khó khăn; tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế; hỗ trợ nhà ở, nước sinh hoạt tập trung cho đồng bào DTTS và phát triển sinh kế bền vững.
Cùng với đó, tỉnh cần khẩn trương rà soát, chuẩn hóa dữ liệu về xã, thôn và hộ thụ hưởng sau sáp nhập, ban hành kế hoạch giám sát đầu tư của cộng đồng, đẩy mạnh số hóa hồ sơ thực hiện chương trình.
Bộ trưởng cũng lưu ý địa phương nghiên cứu cơ chế giao đơn vị có đủ năng lực chuyên môn quản lý, vận hành các công trình sau đầu tư, bảo đảm khai thác hiệu quả, bền vững.
Đối với Chương trình mục tiêu quốc gia 417 giai đoạn 2026-2030, Bộ trưởng đề nghị Khánh Hòa sớm kiện toàn Ban chỉ đạo Chương trình; ban hành kế hoạch thực hiện giai đoạn 2026-2030 và kế hoạch năm 2026.
Tỉnh cần xây dựng danh mục dự án ưu tiên, phương án bố trí vốn đối ứng và cơ chế phối hợp giữa Sở Dân tộc và Tôn giáo, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tài chính cùng chính quyền cấp xã.
Người đứng đầu Bộ Dân tộc và Tôn giáo yêu cầu địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát việc triển khai các dự án, bảo đảm nguồn lực đầu tư được sử dụng đúng đối tượng, đúng mục tiêu và phát huy hiệu quả.
Một nội dung được Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang nhấn mạnh là chuyển đổi số trong lĩnh vực dân tộc và tôn giáo. Ông đề nghị UBND tỉnh Khánh Hòa chỉ đạo các sở, ban, ngành chuẩn bị nhân lực, dữ liệu để triển khai khi Bộ ban hành hướng dẫn.
Bộ Dân tộc và Tôn giáo đang xây dựng 2 cơ sở dữ liệu gồm dữ liệu dân tộc và dữ liệu tôn giáo. Dự kiến sau ngày 15/7, Bộ sẽ có khung thông tin để các địa phương cập nhật, đồng thời tổ chức tập huấn về biểu mẫu và cách nhập dữ liệu.
Bộ trưởng lưu ý dữ liệu dân tộc có quy mô lớn, phục vụ trực tiếp công tác xây dựng chính sách, đánh giá và tổng kết thực tiễn. Trước mắt, các dữ liệu phục vụ giải quyết thủ tục hành chính sẽ được ưu tiên thực hiện trước.
Về các kiến nghị của Khánh Hòa, Bộ trưởng cho biết một số nội dung đã được các đơn vị chuyên môn thuộc Bộ giải đáp tại buổi làm việc. Những kiến nghị còn lại sẽ được Bộ ghi nhận, tổng hợp báo cáo Chính phủ, đồng thời phối hợp với các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, tháo gỡ để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho địa phương trong quá trình triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia 417.
