Xã #Quảng Chính, sau khi sáp nhập thôn, thôn Chính Đa và thôn Thanh Xuân hợp thành thôn #XuânĐa; thôn Phú Lương và thôn Đại Đồng hợp thành thôn #ĐạiPhú. Cả hai thôn đều có #đình làng to đẹp, trở thành không gian sinh hoạt cộng đồng, điểm hẹn của người dân.
Theo chân cán bộ Phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Quảng Chính, chúng tôi có dịp về thăm đình làng Chính Đa và đình làng Phú Lương đúng dịp chi bộ thôn đang tổ chức họp chi bộ ngay tại đình. Trong không khí sôi nổi, các đảng viên tích cực đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết để xây dựng thôn ngày càng khởi sắc. Từ khi đình làng được đầu tư xây dựng khang trang, Nhân dân được tham gia nhiều hoạt động #văn hóa cộng đồng, tình làng, nghĩa xóm ngày thêm gắn bó.
Theo các cụ cao niên trong làng kể lại, làng Chính Đa xưa có chùa, nghè và đình làng thờ thành hoàng là #ThiênMộcLộcĐạiVương. Trải qua biến cố lịch sử, các công trình bị hư hỏng. Đến năm 2020, dân làng chung tay xây dựng lại đình, hoàn thành sau gần 2 năm, đánh dấu sự kiện quan trọng, kết tinh công sức và trí tuệ của người dân.
Tương tự, thôn #Đại Phú tự hào với đình làng Phú Lương được phục dựng theo kiến trúc đình làng Việt cổ, gồm Tiền đình, hậu cung, sân đình, cổng tam quan... với tổng kinh phí hơn 3 tỷ đồng. Mô hình kết hợp đình làng với nhà văn hóa là cách làm sáng tạo, huy động sức mạnh cộng đồng và sự đồng thuận của Nhân dân.
Ông Nguyễn Văn Bảy, thôn Đại Phú, chia sẻ: “Từ khi đình làng được đầu tư khang trang và kết hợp làm nhà văn hóa, nơi đây trở thành điểm sinh hoạt quen thuộc. Các cuộc họp của chi bộ, thôn, đoàn thể, hoạt động văn hóa cộng đồng đều diễn ra tại đình. Trong không gian ấm cúng và trang nghiêm, ý thức người dân được nâng cao, mọi người tích cực đóng góp ý kiến xây dựng quê hương.”
Trong thời đại bê tông hóa, đình làng vẫn âm thầm kết nối cộng đồng, gìn giữ giá trị cốt lõi. Không chỉ là nơi thờ tự, đình làng còn là mạch ngầm nuôi dưỡng đạo lý, kết nối con người với nhau, kết nối hiện tại với quá khứ. Ở đó, trẻ con được dạy lễ nghĩa, người lớn bàn việc làng, việc nước, các cụ già tập dưỡng sinh, người dân chơi bóng chuyền hơi mỗi sớm, chiều.
Anh Phạm Văn Cường, Bí thư chi bộ thôn Đại Phú, cho biết: “Trong nhịp sống hiện đại, thôn chúng tôi vẫn nỗ lực gìn giữ giá trị truyền thống. Đình làng là gốc rễ tinh thần, giữ gìn bản sắc văn hóa. Người dân Quảng Chính tự hào vì đình tồn tại như một phần đời sống thường nhật, không chỉ là di tích. Mô hình kết hợp đình làng với nhà văn hóa đã huy động sức mạnh cộng đồng, sự đồng thuận. Khi có họp hay sự kiện, bà con ra đình tham dự rất đông.”
Thực hiện chủ trương sáp nhập thôn, xã Quảng Chính hiện có 10 thôn, trong đó 2 thôn thực hiện mô hình kết hợp đình làng với nhà văn hóa, tạo sự #gắn kết cộng đồng. Đến nay, tỷ lệ gia đình văn hóa của xã đạt hơn 90% và tỷ lệ gia đình thể thao hơn 45%.
Từ nguồn lực xã hội hóa, nhiều đình làng tại xã Quảng Chính đã được trùng tu, nâng cấp: thay mái ngói, gia cố nền móng, bổ sung thiết chế văn hóa, xây dựng tủ sách tự chọn. Đáng quý, đình làng không chỉ đáp ứng nhu cầu tâm linh mà còn là nơi hội họp, sinh hoạt cộng đồng, gìn giữ giá trị văn hóa truyền thống, khơi dậy niềm tự hào và ý thức trách nhiệm của các thế hệ đối với quê hương.
Mô hình này không chỉ là điểm hẹn văn hóa mà còn là minh chứng cho sự sáng tạo trong việc bảo tồn di sản kết hợp với phát triển cộng đồng. Qua đó, đình làng trở thành biểu tượng của sự gắn kết, nơi mọi người cùng nhau xây dựng cuộc sống tốt đẹp hơn. Có thể nói, đây là một hướng đi đúng đắn, cần được nhân rộng để giữ gìn hồn cốt văn hóa Việt trong thời kỳ hội nhập.
