Ngày 1/7, TAND TPHCM mở phiên xét xử sơ thẩm đối với bị cáo #PhanThànhMuôn (Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Tập đoàn #khoáng sản đầu tư Hưng Thịnh) về các tội: Vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên; Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng và Đưa hối lộ.

Liên quan đến vụ án, bà Phan Thị Xuân Thu (cựu Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh #Bình Thuận cũ) và Lê Văn Hưng (cựu cán bộ Hải quan Chi cục Hải quan Cảng Sài Gòn khu vực 1) bị đưa ra xét xử về tội Nhận hối lộ. 25 bị cáo khác bị xét xử về các tội: Đưa hối lộ; #buôn lậu; Trốn thuế; Vi phạm quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên; Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng; Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ.
Phiên tòa dự kiến diễn ra từ ngày 1-8/7, do bà Nguyễn Thị Hà, Phó Chánh tòa Hình sự TAND TPHCM, làm chủ tọa. Theo cáo buộc, từ năm 2021-2024, ông Muôn cùng các đồng phạm đã tổ chức khai thác #quặng titan trái phép hơn 459.981 tấn khoáng vật nặng, trị giá hơn 1.508 tỷ đồng. Đây là một trong những vụ khai thác khoáng sản trái phép lớn nhất từ trước đến nay, gây thất thoát nghiêm trọng tài nguyên quốc gia.
Quá trình tiêu thụ quặng titan, Phan Thành Muôn còn thỏa thuận bán cho một số khách hàng với đơn giá ghi trên hợp đồng thấp hơn giá bán thực tế. Tiền chênh lệch không được hạch toán, báo cáo thuế, nhằm che giấu doanh thu. Hành vi này gây thiệt hại về thuế cho Nhà nước hơn 50 tỷ đồng. Các đối tác mua quặng, trong đó có bị cáo Huang ShangXia (quốc tịch Trung Quốc), đã tổ chức buôn lậu hơn 27.997 tấn Ilmenite với tổng giá trị hơn 3,8 triệu USD (tương đương 95,9 tỷ đồng).
Để thực hiện hành vi buôn lậu, bị cáo Đỗ Tiến Hải (Giám đốc Công ty TNHH Hưng Hà) đã đưa hối lộ cho cán bộ hải quan Lê Văn Hưng hơn 8,5 tỷ đồng. Bị cáo Hưng đã nhận hối lộ để làm trái quy định kiểm hóa, nhận và tráo mẫu quặng, giúp xuất lậu quặng ra nước ngoài. Hành vi này cho thấy sự tiếp tay của cán bộ nhà nước trong việc #buônlậu khoáng sản.
Về phía cơ quan quản lý, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bình Thuận đã lập Tổ giám sát 117 để kiểm tra hoạt động khai thác khoáng sản. Tuy nhiên, bà Phan Thị Xuân Thu (tổ trưởng) đã nhận hối lộ 1,1 tỷ đồng từ ông Muôn để điều chỉnh biên bản giám sát theo hướng có lợi cho doanh nghiệp, bỏ qua việc khai thác vượt độ sâu. Ông Muôn còn trực tiếp đưa bà Thu 500 triệu đồng. Vụ việc làm dấy lên lo ngại về tình trạng #thamnhũng trong quản lý tài nguyên.
Phiên tòa này thu hút sự quan tâm của dư luận bởi số tiền #khai thác trái phép lên tới 1.500 tỷ đồng, cùng với sự tham gia của nhiều cán bộ nhà nước. Vụ án cho thấy những lỗ hổng trong quản lý #khoángsản và cần có biện pháp mạnh để ngăn chặn tình trạng #khaitháctráiphép tài nguyên quốc gia.