Hành trình 50 năm: Từ bản kiến nghị #lịch sử đến siêu đô thị toàn cầu
Cách đây tròn 80 năm, ngày 25/8/1946, tại Thủ đô Hà Nội, các nhân sĩ, trí thức #Nam Bộ tiêu biểu do bác sĩ Trần Hữu Nghiệp đại diện đã ký tên vào bản kiến nghị gửi Quốc hội và Chính phủ xin chính thức đặt tên Sài Gòn là Thành phố Hồ Chí Minh. Bản kiến nghị với 57 chữ ký của các nhà cách mạng, nhân sĩ từ mọi miền Tổ quốc như Tôn Đức Thắng, Hoàng Quốc Việt, luật sư Trần Công Tường đã được đăng trên báo Cứu Quốc số ra ngày 27/8/1946, thể hiện ý chí sắt đá của toàn dân. Sự kiện này đã đặt nền móng cho hành trình 50 năm phát triển đầy tự hào của thành phố mang tên Bác.
Hội thảo do Hội Khoa học Lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức đã thu hút hơn 100 bài tham luận từ các chuyên gia, nhà khoa học và nhà hoạt động thực tiễn. Các tham luận tập trung vào 4 nhóm vấn đề chính: đúc kết thành tựu lịch sử và bài học kinh nghiệm qua 50 năm; nhận diện “mã định danh” văn hóa, con người, tinh thần hào sảng của thành phố; nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của cư dân, giải quyết các thách thức đô thị; đề xuất đột phá thể chế, chính sách để giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế - xã hội.
Đột phá thể chế: Tinh thần “xé rào” và những bước đi tiên phong
Tiến sĩ Trần Du Lịch, nguyên thành viên Tổ Tư vấn kinh tế của Thủ tướng Chính phủ, đã chia sẻ về giai đoạn khủng hoảng kinh tế trước Đổi mới (1977 - 1979). Trước sức ép khốc liệt về lương thực và nguyên liệu, #TPHCM đã chủ động “xé rào”, cho phép khu vực tư nhân phát triển thông qua mô hình hợp tác xã, tổ sản xuất, thúc đẩy hình thành các tập đoàn kinh tế tư nhân lớn sau này. Sau Đổi mới, thành phố tiếp tục đi đầu thử nghiệm kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa: thí điểm khu chế xuất, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, phát triển #thị trường chứng khoán, áp dụng cơ chế “đổi đất lấy hạ tầng” xây dựng khu đô thị Phú Mỹ Hưng. Những bước đi này đã mở đường cho các phương thức đầu tư BT, BOT phổ biến ngày nay.
Không chỉ bứt phá kinh tế, Thành phố Hồ Chí Minh còn là cái nôi của các chương trình nhân văn sâu sắc như xóa đói giảm nghèo, xây dựng nhà tình nghĩa. Hội thảo cũng thẳng thắn vạch rõ các điểm nghẽn về áp lực hạ tầng, biến đổi khí hậu, hiệu quả quản trị công, và hoàn thiện cơ chế khuyến khích, bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo. Các giải pháp chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên khoa học #công nghệ, chuyển đổi số được đặc biệt nhấn mạnh.
Khát vọng vươn tầm: Mục tiêu Net Zero và siêu đô thị toàn cầu
Hướng tới tương lai, Tiến sĩ Trần Du Lịch nhấn mạnh mục tiêu lớn mà Bộ Chính trị đặt ra: tốc độ tăng trưởng bình quân cao; phát thải ròng bằng không (Net Zero) vào năm 2045, trước quốc gia 5 năm; GDP bình quân đầu người 100.000 USD vào năm 2075. Để đạt tầm nhìn #siêu đô thị toàn cầu, thành phố cần phát huy sức mạnh liên kết vùng chặt chẽ với các địa phương năng động. Cơ chế pháp lý vượt trội từ Luật #đô thị đặc biệt sẽ là động lực cộng hưởng mạnh mẽ, nâng tầm toàn bộ khu vực.
Hội thảo đã nhận được sự quan tâm của đông đảo chuyên gia, với nhiều tham luận mang giá trị khoa học và thực tiễn đặc biệt quan trọng. Các ý kiến đóng góp sẽ là cơ sở để hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật Đô thị đặc biệt, dự kiến trình Quốc hội vào kỳ họp gần nhất. Tinh thần đột phá, dám nghĩ dám làm của thế hệ đi trước tiếp tục là ngọn đuốc soi đường cho Thành phố Hồ Chí Minh vững bước trên hành trình 50 năm tiếp theo, khẳng định vị thế đầu tàu kinh tế - xã hội của cả nước.
