Trong bối cảnh #già hóa dân số ngày càng rõ nét, cử tri TP Hà Nội vừa đưa ra đề xuất đáng chú ý: miễn phí bảo hiểm y tế cho toàn bộ người dân từ 65 tuổi trở lên. Ý tưởng này nhằm giảm bớt gánh nặng tài chính cho người cao tuổi khi nhu cầu khám chữa bệnh tăng cao, đặc biệt với các bệnh mạn tính như tim mạch, đái tháo đường, huyết áp, ung thư hay các bệnh lý thoái hóa.
Thực trạng người cao tuổi và BHYT
Hiện nay, nhiều người cao tuổi không thuộc diện chính sách, không có lương hưu hoặc nguồn thu nhập ổn định vẫn phải đóng #bảo hiểm y tế (BHYT) theo hộ gia đình. Mức đóng giảm dần từ thành viên thứ hai trở đi: người thứ hai đóng 70%, thứ ba 60%, thứ tư 50% và thứ năm 40% so với mức đóng của người thứ nhất. Dù đã có sự giảm trừ, chi phí này vẫn là gánh nặng với một bộ phận người dân, nhất là những người sống dựa vào trợ cấp hoặc sự hỗ trợ của con cháu.
Trong khi đó, Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ nhanh. Số người từ 65 tuổi trở lên ngày càng đông, kéo theo nhu cầu chăm sóc sức khỏe gia tăng. Nếu không có chính sách hỗ trợ phù hợp, nhiều người cao tuổi có thể phải từ bỏ điều trị hoặc chậm tiếp cận dịch vụ y tế vì khó khăn tài chính, dẫn đến hậu quả nặng nề hơn cho sức khỏe và hệ thống y tế.
Phản hồi từ Bộ Y tế
Bộ Y tế đã ghi nhận kiến nghị của cử tri và đánh giá đây là ý tưởng đáng quan tâm. Tuy nhiên, việc bổ sung một nhóm thụ hưởng mới với quy mô lớn như vậy cần được xem xét kỹ lưỡng trên cơ sở khả năng cân đối Quỹ BHYT, nguồn lực ngân sách và sự đồng bộ của hệ thống an sinh xã hội. Bộ Y tế sẽ phối hợp với các bộ, ngành liên quan để nghiên cứu, xem xét đề xuất này.
Hiện nay, nhiều nhóm chính sách xã hội đã được ngân sách nhà nước đóng hoặc hỗ trợ đóng BHYT. Cụ thể, người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, người có công với cách mạng được ngân sách đóng 100% mức phí; hộ cận nghèo được hỗ trợ 70%; hộ gia đình làm nông, lâm, ngư nghiệp có mức sống trung bình được hỗ trợ tối thiểu 30%. Ngoài ra, người từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp tuất hằng tháng và người từ 70 đến dưới 75 tuổi thuộc hộ cận nghèo đang hưởng trợ cấp tuất cũng thuộc nhóm được ngân sách nhà nước đóng BHYT.
Thách thức tài chính và lộ trình khả thi
Các chuyên gia cho rằng, nếu được thực hiện, chính sách miễn phí BHYT cho người từ 65 tuổi sẽ giúp giảm gánh nặng chi phí y tế, tăng tỷ lệ bao phủ BHYT toàn dân và hạn chế tình trạng người dân bỏ điều trị. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất là nguồn lực tài chính. Hàng triệu người thuộc nhóm tuổi này, nếu ngân sách nhà nước đóng toàn bộ mức phí sẽ tạo áp lực đáng kể lên ngân sách và quỹ bảo hiểm. Do đó, cần tính toán kỹ lưỡng về lộ trình, phạm vi áp dụng và khả năng chi trả dài hạn.
Một số ý kiến cho rằng có thể áp dụng theo từng bước, chẳng hạn như mở rộng dần độ tuổi hoặc kết hợp với các nguồn tài chính khác như ngân sách địa phương. Các địa phương có thể căn cứ khả năng ngân sách để quyết định hỗ trợ thêm mức đóng BHYT cho người dân cao hơn quy định tối thiểu hoặc hỗ trợ cho các nhóm chưa thuộc diện được hỗ trợ.
Đề xuất này không chỉ giúp người cao tuổi mà còn góp phần xây dựng một hệ thống an sinh xã hội bền vững hơn. Trong bối cảnh #người cao tuổi ngày càng chiếm tỷ trọng lớn, việc đảm bảo quyền lợi #sức khỏe cho họ là ưu tiên hàng đầu. Hy vọng rằng sự phối hợp giữa các bộ, ngành sẽ sớm đưa ra giải pháp phù hợp, vừa đáp ứng nguyện vọng của cử tri, vừa đảm bảo cân đối ngân sách quốc gia.
Bài viết đã đề cập đến các khía cạnh quan trọng của đề xuất, từ thực trạng, phản hồi của cơ quan chức năng đến những thách thức và giải pháp. Đây là một chủ đề nóng không chỉ với người dân Hà Nội mà còn với cả nước, khi #an sinh xã hội và #bảo hiểm luôn là những vấn đề được quan tâm hàng đầu.
