Ngày 29/6/2026, #Tòa_án_Tối_cao_Mỹ công bố các phán quyết mang tính bước ngoặt, theo đó mở rộng quyền lực hành pháp của Tổng thống nhưng đồng thời tái khẳng định tính độc lập của #Cục_Dự_trữ_Liên_bang (#Fed).
Với tỷ lệ 5-4, Tòa án bác bỏ nỗ lực sa thải Thống đốc Fed #Lisa Cook của Tổng thống #Donald_Trump, giáng đòn mạnh vào kế hoạch cải tổ ngân hàng trung ương mà ông Trump thường xuyên chỉ trích. Chánh án John Roberts, tác giả phán quyết, khẳng định Fed cần được bảo vệ đặc biệt để duy trì chính sách tiền tệ độc lập. Ông nhấn mạnh: "Không chỉ thực tế về sự độc lập mà cả hình ảnh về sự độc lập cũng là chìa khóa trong thiết kế của Cục Dự trữ Liên bang".
Vụ việc bắt nguồn từ tháng 8/2025, khi ông Trump tuyên bố bãi nhiệm bà Cook - người được cựu Tổng thống Joe Biden bổ nhiệm năm 2022 - với cáo buộc khai gian hồ sơ vay thế chấp năm 2021. Bà Cook phủ nhận và cho rằng đây là cái cớ để ông Trump kiểm soát chính sách tiền tệ bằng cách cài cắm nhân sự trung thành. Phán quyết mới nhất duy trì lệnh chặn tạm thời từ tòa cấp dưới, cho phép bà tiếp tục tại vị trong thời gian vụ kiện tiếp diễn. Bà Cook khẳng định đây là nỗ lực loại bỏ bà vì bà "từ chối cúi đầu trước áp lực chính trị".
Tại #Phố_Wall, giới đầu tư theo dõi sát sao vụ việc do tính độc lập của Fed là trụ cột cho sự ổn định của thị trường trái phiếu. Việc dễ dàng thay đổi nhân sự tại Fed làm dấy lên lo ngại về các chính sách nới lỏng lạm phát, có khả năng làm suy yếu niềm tin vào trái phiếu Kho bạc Mỹ.
Trái ngược với phán quyết về Fed, Tòa án Tối cao đã ra phán quyết có lợi cho ông Trump trong vụ kiện liên quan đến bà Rebecca Slaughter thuộc Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC). Với tỷ lệ 6-3, Tòa án bãi bỏ tiền lệ Humphrey’s Executor tồn tại gần 90 năm, trao cho Tổng thống quyền hạn rộng rãi để bãi miễn quan chức tại các cơ quan độc lập. Ông Trump ca ngợi đây là "một trong những phán quyết quan trọng nhất về quyền lực Tổng thống" từ trước đến nay. Ngược lại, Thẩm phán Sonia Sotomayor bày tỏ sự bất đồng, cảnh báo quyết định này sẽ gây hỗn loạn cho bộ máy chính quyền.
Phán quyết này đánh dấu một bước ngoặt trong lịch sử pháp lý Mỹ, khi vừa mở rộng quyền lực tổng thống đối với các cơ quan độc lập, vừa bảo vệ sự độc lập của Fed. Điều này có thể tạo ra những tác động sâu rộng đến chính sách kinh tế và thị trường tài chính trong tương lai. Các nhà phân tích cho rằng, quyết định này sẽ ảnh hưởng đến cách thức vận hành của các cơ quan liên bang và mối quan hệ giữa ba nhánh quyền lực.
Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang đối mặt với nhiều thách thức, sự ổn định của Fed là yếu tố then chốt. Với phán quyết này, Fed có thể tiếp tục thực hiện các chính sách tiền tệ một cách độc lập, không chịu áp lực chính trị. Điều này được kỳ vọng sẽ giúp kiểm soát lạm phát và duy trì tăng trưởng kinh tế bền vững. Tuy nhiên, việc bãi bỏ tiền lệ Humphrey’s Executor có thể làm suy yếu các cơ quan độc lập khác, dẫn đến những thay đổi lớn trong bộ máy hành chính.
Phản ứng từ các chuyên gia và giới đầu tư vẫn đang được theo dõi chặt chẽ. Nhiều người lo ngại rằng, quyết định này có thể làm gia tăng bất ổn chính trị và ảnh hưởng đến niềm tin của nhà đầu tư. Tuy nhiên, một số khác lại cho rằng, đây là cơ hội để tái cấu trúc bộ máy nhà nước, tăng cường hiệu quả hoạt động.
Nhìn chung, phán quyết của #Tòa án Tối cao Mỹ ngày 29/6/2026 là một sự kiện lịch sử, có tác động sâu rộng đến nền kinh tế và chính trị Mỹ. #Kinh_tế_Mỹ sẽ tiếp tục theo dõi những diễn biến tiếp theo từ vụ việc này.
