Là một trong những doanh nghiệp hóa chất hàng đầu Việt Nam với nền tảng tài chính vững chắc, CTCP Tập đoàn #Hóa chất Đức Giang (DGC) đang trải qua giai đoạn khó khăn nhất trong lịch sử hoạt động. Biến cố pháp lý bắt đầu từ tháng 3 khi Bộ Công an khởi tố vụ án liên quan đến hành vi gây ô nhiễm môi trường, vi phạm quy định về khai thác tài nguyên và kế toán tại DGC cùng các đơn vị liên quan. Trong vụ án này, cựu Chủ tịch #Đào Hữu Huyền và con trai #Đào Hữu Duy Anh cùng nhiều cá nhân khác đã bị khởi tố, bắt giam để phục vụ điều tra.
Hệ lụy kéo đến nhanh chóng. Ngày 26/5, cổ phiếu DGC bị chuyển sang diện hạn chế giao dịch do chậm nộp báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025. Đến ngày 2/7, HoSE tiếp tục đưa DGC vào diện cảnh báo vì chưa tổ chức Đại hội đồng cổ đông thường niên trong thời hạn 6 tháng. Đây là lần thứ hai trong năm cổ phiếu DGC bị cảnh báo, sau lần đầu do báo cáo tài chính 2025 nhận ý kiến kiểm toán ngoại trừ từ UHY. Khoản hàng tồn kho trị giá hơn 950 tỷ đồng là nguyên nhân chính, khi UHY không trực tiếp chứng kiến kiểm kê.
Các sự cố liên tiếp khiến DGC bị loại khỏi hàng loạt bộ chỉ số quan trọng như VN30, VN100, VNAllshare, VN50 Growth và VNMITECH, tạo áp lực bán kỹ thuật từ các quỹ ETF. Thị giá cổ phiếu lao dốc: từ 93.000 đồng cuối năm 2025 xuống còn 46.250 đồng ngày 6/7, giảm gần một nửa. So với đỉnh 125.000 đồng giữa năm 2024, cổ phiếu đã mất hơn 60% giá trị.
Hoạt động kinh doanh cũng chịu sức ép. Năm 2025, doanh thu hợp nhất đạt 11.262 tỷ đồng (tăng 14%) nhưng lợi nhuận sau thuế chỉ tăng 3%, đạt 3.189 tỷ đồng. Quý I/2026, doanh thu giảm 24% còn 2.125 tỷ đồng, lợi nhuận giảm gần một nửa so với cùng kỳ, chỉ còn 430 tỷ đồng. Nguyên nhân do giá lưu huỳnh tăng gấp ba lần, điện, than cốc, amoniac tăng mạnh, và mỏ apatit trọng điểm tạm dừng khai thác buộc DGC phải mua quặng ngoài với chi phí cao.
Nỗ lực gỡ 'nút thắt'
Sau biến động nhân sự, ông #Đào Hữu Kha - em trai cựu Chủ tịch - được bổ nhiệm làm Chủ tịch HĐQT từ ngày 8/5. Ban lãnh đạo mới đã kiện toàn bộ máy quản trị tại các công ty thành viên nhằm ổn định sản xuất, kinh doanh. Về việc chậm tổ chức đại hội cổ đông, DGC đã chốt danh sách và dự kiến tổ chức vào ngày 13/8. Với ý kiến kiểm toán ngoại trừ, doanh nghiệp sẽ phối hợp cùng UHY kiểm kê chi tiết hàng tồn kho tại thời điểm 30/6 và 31/12/2026, dự kiến hoàn tất trong quý III/2026 hoặc quý I/2027.
Tuy nhiên, vấn đề pháp lý từ vụ án vẫn phụ thuộc vào kết luận của cơ quan điều tra, khiến khả năng gỡ bỏ cảnh báo và hạn chế giao dịch còn bỏ ngỏ. Dù vậy, triển vọng dài hạn của DGC vẫn được đánh giá tích cực nhờ vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực #phốt pho vàng, axit photphoric và các sản phẩm hóa chất công nghiệp. Doanh nghiệp sở hữu chuỗi sản xuất khép kín từ khai thác quặng apatit đến chế biến sâu, với hơn 70% doanh thu từ xuất khẩu. DGC chiếm khoảng 50% thị phần phốt pho vàng trong nước và khoảng 1/3 lượng xuất khẩu toàn cầu.
Yếu tố hỗ trợ đáng kể là giá phốt pho vàng đã tăng gần 30% trong quý II/2026. Các dự báo cho rằng mặt hàng này còn tăng do nguồn cung quặng photphat toàn cầu thắt chặt, trong khi nhu cầu từ ngành pin xe điện, hệ thống lưu trữ năng lượng, bán dẫn và trung tâm dữ liệu ngày càng lớn. Với lợi thế xuất khẩu, DGC có nền tảng để phục hồi khi các vấn đề pháp lý và quản trị được tháo gỡ. Tuy nhiên, trong ngắn hạn, quá trình lấy lại niềm tin của nhà đầu tư không dễ dàng. Doanh nghiệp cần xử lý tồn tại về kiểm toán, tổ chức đại hội cổ đông đúng kế hoạch, ổn định bộ máy quản trị và chờ kết luận chính thức từ cơ quan chức năng. Chỉ khi những 'nút thắt' này được giải quyết, cổ phiếu #DGC mới có cơ sở để thoát khỏi giai đoạn trầm lắng kéo dài.
