Bộ Tư pháp vừa công bố tài liệu họp trước thẩm định dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực, trong đó nổi bật là đề xuất của #Bộ-Công-Thương về việc thay đổi cách tính giá điện cho khách hàng sinh hoạt. Đây là một bước đi quan trọng nhằm thích ứng với nhu cầu năng lượng ngày càng tăng cao và áp lực lên hệ thống điện quốc gia.
Theo dự thảo luật, #giá-điện bán lẻ cho nhóm khách hàng sinh hoạt sẽ được điều chỉnh theo hướng linh hoạt hơn, không còn cố định theo biểu giá bậc thang tăng dần như hiện tại. Thay vào đó, Bộ Công Thương đề xuất áp dụng biểu giá theo thời gian sử dụng trong ngày (Time of Use - TOU), tức là giá điện sẽ khác nhau tùy theo khung giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường.
Giá điện hiện nay đang được áp dụng theo giá bán lẻ điện bậc thang tăng dần, tức là càng dùng nhiều điện thì giá càng cao. Cơ chế này được đánh giá là phù hợp với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, nơi nhu cầu điện tăng trưởng ở mức cao, thường xuyên trên 10% mỗi năm và có cường độ sử dụng năng lượng lớn. Biểu giá bậc thang không chỉ góp phần khuyến khích người dân sử dụng điện tiết kiệm mà còn hỗ trợ các hộ có thu nhập thấp tiếp cận điện năng ở mức cần thiết, phù hợp với khả năng chi trả.
Tuy nhiên, với sự phát triển của các thiết bị điện thông minh và nhu cầu sử dụng điện ngày càng đa dạng, Bộ Công Thương cho rằng cần có những điều chỉnh để khuyến khích khách hàng sinh hoạt tiết kiệm điện hiệu quả hơn. Theo biểu đồ phụ tải của hệ thống điện, tiêu thụ điện sinh hoạt chiếm tỷ trọng lớn thứ hai trong cơ cấu tiêu thụ điện cả nước, chỉ sau nhóm khách hàng công nghiệp. Đây cũng là nhóm khách hàng được đánh giá khó điều chỉnh hành vi sử dụng điện hơn so với các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh.
Một trong những giải pháp được đề xuất là áp dụng biểu giá điện theo thời gian sử dụng trong ngày (TOU) đối với khách hàng sinh hoạt. Tuy nhiên, biểu giá TOU cho khách hàng sinh hoạt chỉ áp dụng với các khách hàng đủ điều kiện, không áp dụng với toàn bộ khách hàng sinh hoạt. Điều này nhằm đảm bảo tính khả thi và không gây xáo trộn lớn cho người dân.
Dự luật và dự thảo nghị định hướng dẫn thi hành Luật Điện lực được Bộ Công Thương gửi kèm cũng nêu rõ giá bán lẻ điện được phản ánh và điều chỉnh kịp thời với biến động thực tế của thông số đầu vào, bù đắp chi phí hợp lý, hợp lệ với lợi nhuận hợp lý. Cơ chế tài chính và giá điện cũng nhằm khuyến khích khách hàng sử dụng điện tham gia chương trình quản lý nhu cầu, tiết kiệm điện.
Do đó, dự thảo bổ sung quy định về việc áp dụng giá bán lẻ điện giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường với khách hàng sinh hoạt khi điều kiện kỹ thuật cho phép; đồng thời, bổ sung việc xây dựng quy định lộ trình áp dụng giá theo thời gian sử dụng trong ngày với khách hàng sinh hoạt để có cơ sở nghiên cứu, áp dụng.
Vào ngày 22/4, Bộ Công Thương đã ban hành Quyết định số 963 quy định khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường của hệ thống điện quốc gia. Theo quyết định này, giờ cao điểm được áp dụng từ thứ Hai đến thứ Bảy, trong khoảng thời gian từ 17h30 đến 22h30, tương đương 5 giờ mỗi ngày; Chủ nhật không áp dụng giờ cao điểm. Giờ bình thường được tính từ 6h đến 17h30 và từ 22h30 đến 24h đối với các ngày từ thứ Hai đến thứ Bảy, tổng cộng 13 giờ mỗi ngày. Riêng Chủ nhật, giờ bình thường kéo dài từ 6h đến 24h. Khung giờ thấp điểm được áp dụng thống nhất từ 0h đến 6h hàng ngày.
Việc áp dụng giá điện theo khung giờ không chỉ giúp giảm áp lực lên hệ thống điện trong giờ cao điểm mà còn khuyến khích người dân điều chỉnh thói quen sử dụng điện, chẳng hạn như sử dụng các thiết bị tiêu tốn nhiều điện năng vào giờ thấp điểm để tiết kiệm chi phí. Đây là xu hướng chung của nhiều quốc gia trên thế giới, đặc biệt là trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng và phát triển #năng-lượng-tái-tạo.
Tuy nhiên, để triển khai hiệu quả, cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về hạ tầng kỹ thuật, như hệ thống đo đếm thông minh và công tác truyền thông để người dân hiểu rõ lợi ích. Bộ Công Thương cũng đang lấy ý kiến đóng góp từ các chuyên gia, doanh nghiệp và người dân để hoàn thiện dự thảo trước khi trình Quốc hội thông qua.
Nhìn chung, đề xuất này được kỳ vọng sẽ mang lại nhiều lợi ích thiết thực, không chỉ giúp ổn định hệ thống điện mà còn góp phần thúc đẩy #tiết-kiệm-điện trong cộng đồng. Đây cũng là một phần trong nỗ lực của Việt Nam nhằm hiện đại hóa ngành điện, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.
Để biết thêm thông tin chi tiết, bạn đọc có thể theo dõi các bài viết liên quan về #thị-trường-điện và #chính-sách-năng-lượng trên trang tin của chúng tôi.
