Ngày 15/6 vừa qua, tại buổi làm việc với ngành #giáo dục và đào tạo, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã lắng nghe báo cáo về công tác chuẩn bị năm học mới 2026-2027 và kết quả thực hiện Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục. Đây là sự kiện quan trọng, đánh dấu bước chuyển mình mạnh mẽ của nền giáo dục nước nhà.
Thực trạng thiếu giáo viên và những thách thức
Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT), tính đến hết năm học 2025-2026, tổng số giáo viên mầm non, phổ thông là 1.277.297 người, cùng 98.477 cán bộ quản lý cơ sở giáo dục. Tuy nhiên, cả nước vẫn thiếu tới 110.930 giáo viên các cấp so với định mức quy định. Con số này gióng lên hồi chuông cảnh báo về chất lượng đào tạo và áp lực lên đội ngũ nhà giáo hiện tại.
Để chuẩn bị cho năm học 2026-2027, Bộ GD-ĐT đang triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ cấp bách. Trong đó, việc kiểm soát dạy thêm, học thêm; giảm #áp lực thi cử; chấn chỉnh #lạm thu đầu năm học; phát triển đội ngũ nhà giáo; và ngăn chặn bạo lực học đường, tệ nạn xã hội như thuốc lá, ma túy học đường được ưu tiên hàng đầu. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến môi trường học tập mà còn tác động sâu sắc đến tương lai thế hệ trẻ.
Chỉ đạo của Phó Thủ tướng: #cắt giảm môn học lỗi thời, ứng dụng AI
Phát biểu tại cuộc họp, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu nhấn mạnh: “Cần nỗ lực nhiều hơn nữa để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.” Ông yêu cầu Bộ GD-ĐT chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ, Ban Tổ chức Trung ương và các địa phương báo cáo chi tiết số liệu thừa, thiếu giáo viên sau khi phân bổ biên chế năm 2026, từ đó đề xuất phương án giải quyết cho năm học tới trước ngày 10/7.
Về lâu dài, Phó Thủ tướng gợi mở cần đổi mới cơ chế quản lý biên chế giáo viên gắn với sắp xếp cơ sở giáo dục; rà soát chế độ làm việc và định mức lao động trong các trường công lập. Đặc biệt, ông chỉ đạo rà soát tổng thể chương trình, nội dung dạy học theo tinh thần cắt giảm tối đa những yêu cầu, thủ tục, hồ sơ không cần thiết. Thậm chí, nghiên cứu cắt giảm những môn học không còn phù hợp trong bối cảnh #AI (trí tuệ nhân tạo) đang hỗ trợ tích cực cho việc dạy và học. Đây là bước đi táo bạo, thể hiện tầm nhìn chiến lược trong thời đại số.
Lập đường dây nóng chống lạm thu, ép học thêm
Về vấn nạn lạm thu đầu năm học, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ GD-ĐT nghiên cứu ban hành mẫu công khai thống nhất trên toàn quốc, phân biệt rõ khoản thu bắt buộc, khoản thu dịch vụ và đóng góp tự nguyện. Đồng thời, lập đường dây nóng tiếp nhận phản ánh về lạm thu, ép học thêm, dạy thêm trá hình, và công khai quy trình xử lý. Biện pháp này kỳ vọng sẽ minh bạch hóa tài chính trường học, giảm bức xúc trong phụ huynh.
Bên cạnh đó, Phó Thủ tướng nhấn mạnh tầm quan trọng của hướng nghiệp trong việc giảm áp lực thi cử. Ông cho rằng định hướng nghề nghiệp sớm sẽ giúp học sinh có lộ trình phù hợp, tránh chạy đua điểm số. Về thi cử, cần chủ động lựa chọn phương án tổ chức vừa giảm áp lực, vừa bảo đảm chất lượng và công bằng.
An toàn trường học và kiểm soát mạng xã hội
Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ GD-ĐT phối hợp với Bộ Công an, Bộ Y tế rà soát địa bàn, tổ chức kiểm tra trước khai giảng; hoàn thiện quy trình phối hợp giữa nhà trường, gia đình và lực lượng chức năng trong phòng ngừa bạo lực học đường, mua bán thuốc lá điện tử. Ông cũng thống nhất đề xuất quản lý việc sử dụng mạng xã hội theo hướng có kiểm soát, nhằm bảo vệ học sinh khỏi tác động tiêu cực từ không gian mạng.
Bộ Nội vụ được giao rà soát đội ngũ công chức phụ trách giáo dục cấp xã, làm rõ nơi nào thiếu người hoặc cán bộ kiêm nhiệm quá nhiều để có phương án bồi dưỡng, hỗ trợ nghiệp vụ trước năm học mới. Những động thái này cho thấy sự quyết tâm của Chính phủ trong việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, từ chương trình đến cơ sở vật chất và nhân lực.
Có thể thấy, cuộc họp ngày 15/6 đã mở ra nhiều hướng đi mới cho ngành giáo dục. Việc cắt giảm môn học không phù hợp, ứng dụng #AI trong giảng dạy, cùng các biện pháp chống tiêu cực hứa hẹn mang lại một năm học 2026-2027 với nhiều chuyển biến tích cực. Đây không chỉ là nhiệm vụ của ngành giáo dục mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội trong việc đào tạo thế hệ tương lai.
