Theo ghi nhận từ cơ quan khí tượng, từ 21 giờ ngày 25/6 đến 11 giờ ngày 26/6, trên địa bàn tỉnh đã xảy ra mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to. Cơ quan khí tượng tiếp tục cảnh báo nguy cơ mưa lớn, lũ trên các sông, suối và nguy cơ ngập úng tại các vùng trũng thấp. Trước tình hình này, người dân tại các khu vực ven sông đã nhanh chóng triển khai các biện pháp ứng phó, thể hiện tinh thần chủ động và bài học kinh nghiệm từ những trận lũ lịch sử trước đây.
Người dân khu vực Phố Cũ chủ động di dời tài sản
Tại khu vực Phố Cũ, tổ dân phố 1 Hợp Giang, phường Thục Phán, ngay từ sáng sớm, nhiều hộ dân và các cơ sở #kinh-doanh đã kê cao hàng hóa, di chuyển phương tiện, đồ điện và các vật dụng có giá trị lên tầng cao. Không khí khẩn trương nhưng không hoang mang, bởi hầu hết người dân đều cho rằng việc chủ động từ sớm là cách tốt nhất để giảm thiểu thiệt hại.
Ông Bế Xuân Lợi, tổ dân phố 1 Hợp Giang, phường Thục Phán chia sẻ: "Nhà tôi gần bờ sông nên sau những trận lũ lớn của các năm trước, gia đình tôi luôn theo dõi sát thông tin #du-bao-thoi-tiet. Chỉ cần thấy mực nước sông lên nhanh là cả nhà chủ động chuyển đồ đạc, xe cộ và các thiết bị điện lên cao. Làm sớm thì đỡ thiệt hại, cũng yên tâm hơn."
Các hộ kinh doanh ven sông khẩn trương bảo vệ hàng hóa
Không chỉ các hộ dân, nhiều cơ sở kinh doanh ven sông cũng đã chuẩn bị sẵn phương án ứng phó. Chị Mai Thu Hà, chủ cơ sở kinh doanh bia Hà Mai cho biết: "Những năm trước nước lên nhanh khiến việc di chuyển hàng hóa rất vất vả. Rút kinh nghiệm, năm nay chúng tôi chuẩn bị sẵn nhân lực, kê cao hàng hóa từ trước, đồng thời theo dõi liên tục thông tin từ chính quyền để chủ động xử lý khi cần thiết."
Tại khu vực chợ Xanh, phường Thục Phán, nhiều tiểu thương cũng khẩn trương di chuyển hàng hóa lên vị trí cao, kê kích tủ đông, quầy kệ và các thiết bị điện ngay khi nhận được thông tin mực nước sông Bằng Giang có khả năng tiếp tục dâng cao. Sự chủ động này xuất phát từ bài học đắt giá của trận lũ năm 2025, khi toàn bộ khu chợ bị ngập sâu trên 2 m, hàng trăm ki-ốt chìm trong nước, khiến lượng lớn hàng hóa và trang thiết bị hư hỏng, thiệt hại ước tính hơn 54 tỷ đồng.
Bà Nông Thị Thúy, tiểu thương kinh doanh thực phẩm tại chợ Xanh chia sẻ: "Năm ngoái nước lên rất nhanh, nhiều người không kịp trở tay nên thiệt hại nặng. Năm nay cứ thấy có cảnh báo mưa lớn là chúng tôi chủ động chuyển hàng lên cao, hàng đông lạnh thì tìm chỗ gửi, đồ điện cũng được kê từ sớm. Mất công một chút nhưng còn hơn để nước vào rồi không kịp cứu hàng."
Chính quyền địa phương vào cuộc quyết liệt
Chủ tịch UBND phường Thục Phán Nguyễn Anh Tuấn cho biết: "Trước dự báo mực nước sông Hiến có thể vượt báo động III, phường đã chỉ đạo các tổ dân phố tăng cường theo dõi diễn biến mưa lũ, rà soát các khu vực có nguy cơ ngập úng, tuyên truyền người dân chủ động bảo vệ tài sản và sẵn sàng phương án hỗ trợ, di dời các hộ dân khi cần thiết."
Lực lượng chức năng và người dân xã Hòa An cũng chủ động vận chuyển nông sản đến nơi an toàn, thể hiện tinh thần đoàn kết và sự chuẩn bị kỹ lưỡng trước mùa mưa bão.
Bài học từ những trận lũ trước
Thực tế cho thấy, sau những đợt thiên tai gây nhiều thiệt hại trong các năm 2024 và 2025, nhận thức của người dân về phòng, chống thiên tai đã có nhiều chuyển biến tích cực. Thay vì chờ nước dâng mới di chuyển tài sản, nhiều gia đình hiện chủ động theo dõi dự báo thời tiết, chuẩn bị sẵn phương án ứng phó ngay từ khi có cảnh báo mưa lớn. Đây là sự thay đổi quan trọng, góp phần giảm đáng kể thiệt hại về tài sản, đồng thời tạo điều kiện để lực lượng chức năng tập trung bảo đảm an toàn tính mạng cho người dân khi có tình huống xấu xảy ra.
Trước những diễn biến thời tiết còn được dự báo phức tạp trong thời gian tới, sự chủ động của người dân cùng với công tác chỉ đạo, ứng phó kịp thời của chính quyền địa phương sẽ là yếu tố quan trọng góp phần hạn chế thấp nhất những thiệt hại do mưa lũ gây ra, bảo đảm an toàn cho cộng đồng trong mùa mưa bão năm nay. Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần thường xuyên cập nhật thông tin #thoi-tiet và các cảnh báo từ cơ quan chức năng để có biện pháp ứng phó kịp thời.
Bên cạnh đó, việc ứng dụng công nghệ trong cảnh báo sớm và quản lý rủi ro thiên tai cũng đang được đẩy mạnh. Các ứng dụng #cong-nghe như bản đồ ngập lụt, hệ thống giám sát mực nước tự động giúp người dân và chính quyền có cái nhìn trực quan, chính xác hơn về tình hình, từ đó đưa ra quyết định nhanh chóng. Một số địa phương còn sử dụng mạng xã hội và các nhóm zalo để truyền tin tức khẩn cấp, đảm bảo thông tin đến được với từng hộ dân.
Kinh nghiệm từ các nước phát triển cho thấy, đầu tư vào hệ thống cảnh báo sớm và nâng cao nhận thức cộng đồng là chìa khóa để giảm thiểu thiệt hại do #thien-tai. Việt Nam đang từng bước áp dụng các mô hình này, và sự chủ động của người dân trong đợt mưa lũ này là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của công tác tuyên truyền, giáo dục.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa lớn, lũ lụt sẽ diễn ra thường xuyên hơn. Do đó, việc chuẩn bị sẵn sàng từ sớm, từ xa là vô cùng cần thiết. Mỗi gia đình, mỗi cộng đồng cần xây dựng kế hoạch ứng phó riêng, dự trữ lương thực, nước uống, thuốc men và các vật dụng cần thiết. Chính quyền địa phương cũng cần thường xuyên tổ chức diễn tập, kiểm tra các phương án phòng chống lụt bão để đảm bảo tính khả thi.
Nhìn chung, tinh thần chủ động của người dân và sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền trong đợt mưa lũ này là tín hiệu đáng mừng. Hy vọng rằng, với sự chuẩn bị kỹ lưỡng, chúng ta sẽ vượt qua mùa mưa bão năm nay một cách an toàn, giảm thiểu tối đa thiệt hại về người và tài sản. Hãy luôn nhớ rằng, phòng bệnh hơn chữa bệnh, và trong ứng phó thiên tai, sự chủ động luôn là yếu tố quyết định.
