Theo hãng tin Al Jazeera, Tổng thống #Iran Masoud Pezeshkian ngày 29/6 tuyên bố bất kỳ #thỏa thuận nào giữa Iran và #Mỹ cũng phải bắt nguồn từ sự tôn trọng lẫn nhau và các cam kết từ hai phía, không phải từ những lời đe dọa.
"Thỏa thuận là cam kết từ cả hai phía. Nếu phía Mỹ tiếp tục tuân thủ biên bản ghi nhớ, chúng tôi cũng sẽ thực hiện các nghĩa vụ của mình", ông Pezeshkian cho biết.
Tổng thống Pezeshkian cũng đề cập đến cách tiếp cận của Tehran trước sức ép và đe dọa từ bên ngoài, nhấn mạnh phản ứng của Iran trước "những phát ngôn vô lý và các lời đe dọa vô căn cứ" sẽ tiếp tục dựa trên lý trí và nguyên tắc tôn trọng phẩm giá con người. "Iran sẽ bảo vệ lợi ích quốc gia dựa trên những nguyên tắc này", ông Pezeshkian nói thêm.
Theo thỏa thuận được ký kết ngày 17/6, Mỹ và Iran sẽ cho nhau ít nhất 60 ngày để thực hiện bản ghi nhớ gồm 14 điểm nhằm gia hạn lệnh ngừng bắn hồi tháng 4, thảo luận về chương trình hạt nhân của Iran và đàm phán một thỏa thuận cuối cùng. Đây được xem là bước tiến quan trọng trong quan hệ song phương vốn nhiều căng thẳng.
Iran từ chối cho bên thứ 3 #rà phá thủy lôi ở Hormuz
Theo hãng tin WANA, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi ngày 29/6 đã khẳng định việc rà phá thủy lôi ở eo biển #Hormuz là trách nhiệm của riêng Iran và nước này sẽ không cho phép bên thứ 3 can thiệp vào quá trình này.
"Điều 5 của Bản ghi nhớ Islamabad quy định rõ trách nhiệm rà phá thủy lôi ở Hormuz thuộc về Cộng hòa Hồi giáo Iran. Chúng tôi sẽ không cho phép Pháp hay bất kỳ nước nào khác tham gia hoạt động này. Tình hình tại tuyến hàng hải này vẫn rất nhạy cảm, Paris cần tránh các hành động hoặc phát biểu có thể làm gia tăng căng thẳng", ông Gharibabadi cho hay.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran tiết lộ trong quá trình đàm phán, Mỹ từng đề nghị tham gia hoạt động rà phá thủy lôi nhưng Tehran đã kiên quyết bác bỏ. Vì vậy, văn bản cuối cùng quy định trách nhiệm này chỉ thuộc về Iran. "Ngay cả một quốc gia như #Oman cũng phải thảo luận trước với Iran nếu muốn tiến hành rà phá thủy lôi ở eo biển Hormuz. Tất nhiên, chúng tôi sẵn sàng hỗ trợ Muscat nếu cần thiết", ông Gharibabadi lưu ý.
Cũng theo ông Gharibabadi, Iran phản đối việc thiết lập các tuyến hàng hải thay thế qua eo biển Hormuz, quả quyết chỉ những tuyến đường do Tehran chỉ định mới được coi là an toàn. Động thái này cho thấy Iran quyết tâm bảo vệ chủ quyền và an ninh hàng hải tại khu vực chiến lược này.
Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, các nước Vùng Vịnh đang lo ngại bị kẹt giữa làn đạn của Mỹ và Iran. Một loạt cơ sở quân sự Mỹ ở Kuwait và Bahrain đã bị tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái. Tuy nhiên, với tuyên bố cứng rắn mới nhất, Iran dường như muốn khẳng định vai trò chủ đạo trong mọi vấn đề liên quan đến eo biển Hormuz, đồng thời mở ra cơ hội cho đối thoại trực tiếp với Mỹ mà không có sự can thiệp của bên thứ ba.
Giới phân tích nhận định, việc Iran kiên quyết từ chối bên thứ ba rà phá thủy lôi có thể làm chậm tiến trình khôi phục an toàn hàng hải, nhưng cũng là cách Tehran khẳng định vị thế trong khu vực. Trong khi đó, Mỹ vẫn chưa có phản ứng chính thức về tuyên bố này. Các cuộc đàm phán kỹ thuật dự kiến diễn ra tại #Qatar vào ngày 30/6 có thể là cơ hội để hai bên tìm tiếng nói chung.
