David Cheriton, một trong những nhà đầu tư đầu tiên vào #Google, là minh chứng sống cho câu nói "tiền không mua được hạnh phúc". Với khối tài sản ước tính gần 19,8 tỷ USD (theo Forbes 2025), ông vẫn sống như một sinh viên nghèo: lái chiếc Volkswagen Vanagon đời 1986, sống trong căn nhà tại Palo Alto suốt hơn 40 năm, và tự cắt tóc để tiết kiệm thời gian và tiền bạc.
Sinh năm 1951 tại Canada, Cheriton là con thứ ba trong gia đình có sáu anh chị em, nơi cả cha và mẹ đều là kỹ sư. Lớn lên trong bối cảnh hậu Đại suy thoái, ông được dạy rằng tự lập và tiết kiệm là những giá trị cốt lõi. Ngay từ nhỏ, ông đã thể hiện tính cách độc lập: thay vì chơi thể thao tập thể, ông tự tay dựng một căn nhà gỗ nhỏ trong vườn để có không gian riêng. Đến năm lớp 11, ông quyết định nghỉ học vì chương trình không đủ thử thách, và cha mẹ ông tôn trọng quyết định đó.
Ban đầu, Cheriton muốn theo đuổi nghệ thuật với guitar cổ điển, nhưng sau khi không trúng tuyển khoa Âm nhạc của Đại học Alberta, ông chuyển sang học toán, rồi tìm thấy đam mê với #khoa-hoc-may-tinh. Ông hoàn thành đại học tại Đại học British Columbia và lấy bằng tiến sĩ tại Đại học Waterloo. Sau đó, ông chuyển sang giảng dạy tại Đại học Stanford, nơi ông dẫn dắt nhiều thế hệ sinh viên xuất sắc, trong đó có #Larry-Page và Sergey Brin – hai nhà sáng lập Google.
Bước ngoặt lớn đến vào năm 1998, ngay tại hiên nhà ông ở Palo Alto. Khi Larry Page và Sergey Brin tìm đến xin lời khuyên về dự án tìm kiếm, Cheriton cùng cộng sự Andy Bechtolsheim đã nhận ra tiềm năng của thuật toán PageRank. Ông viết tấm séc 100.000 USD đầu tư vào Google, quyết định sau này mang lại hơn một tỷ USD giá trị cổ phiếu. Trước và sau Google, ông còn đồng sáng lập Granite Systems (bán cho Cisco với giá 220 triệu USD), Kealia (bán cho Sun Microsystems với giá 90 triệu USD) và Arista Networks – doanh nghiệp IPO thành công vào năm 2014.
Dù sở hữu khối tài sản khổng lồ, lối sống của Cheriton đối lập hoàn toàn với hình ảnh tỷ phú xa hoa. Ông vẫn lái chiếc Volkswagen Vanagon đời 1986, sống trong căn nhà tại Palo Alto suốt hơn bốn thập kỷ và tự cắt tóc. Những khoản chi tiêu xa xỉ gần như không xuất hiện trong cuộc sống của ông, ngoại trừ một lần mua chiếc Honda Odyssey 2012 "cho bọn trẻ". Thỉnh thoảng, ông tự nhận mình cũng có những thú vui nhỏ như lướt sóng ở Maui, nhưng coi đó là những ngoại lệ hiếm hoi. Đặc biệt, vị tỷ phú này chỉ mua cà phê khi có khuyến mãi hoặc phiếu giảm giá, và thậm chí còn tái sử dụng trà túi lọc.
Khi được hỏi điều mình đam mê nhất, Cheriton luôn trả lời: các công ty khởi nghiệp. Ông dành phần lớn thời gian để tư vấn và đầu tư vào các dự án công nghệ mới, thay vì tận hưởng cuộc sống xa hoa. Một cựu sinh viên từng nhận vốn từ ông, Siddharth Batra, nhận xét: "Các nhà sáng lập công nghệ dễ dàng trao đổi với David vì ông thực sự hiểu vấn đề, chứ không phải kiểu nhà đầu tư chỉ nhìn từ bên ngoài."
Thay vì tiêu tiền vào bản thân, Cheriton chọn cách tái đầu tư tài sản cho #giao-duc – lĩnh vực đã định hình sự nghiệp của ông. Ông từng quyên góp 25 triệu USD cho Đại học Waterloo, giúp trường đặt tên Trường Khoa học Máy tính theo tên mình. Đại học British Columbia và Stanford cũng nhận được nhiều khoản tài trợ lớn cho nghiên cứu và học bổng. Ông tin rằng giáo dục là chìa khóa để tạo ra giá trị bền vững cho xã hội.
Dù sống kín tiếng, tránh xa truyền thông và mạng xã hội, câu chuyện của David Cheriton vẫn trở thành nguồn cảm hứng lớn. Nó cho thấy những thành tựu mang tính đột phá thường bắt đầu từ một ý tưởng đơn giản, được nuôi dưỡng bằng sự tò mò, kỷ luật và niềm tin bền bỉ vào tri thức. Ông là biểu tượng của sự tối giản và tập trung vào giá trị thực, một bài học quý giá trong thế giới công nghệ đầy hào nhoáng.
Nếu bạn muốn tìm hiểu thêm về các tỷ phú công nghệ khác, hãy theo dõi các hashtag #ty-phu và #Thung-lung-Silicon.
